Бурабайда «Өр Алтай – түркілердің атамекені» конференциясы аяқталды: ғалымдар қандай шешімге келді

Қазақстанда «Үлкен Алтай — түркілердің ата жұрты» атты III халықаралық ғылыми-практикалық конференция аяқталды. Форумға 14 елден 100-ден астам ғалым мен сарапшы қатысып, түркі халықтарының шығу тегі мен дамуы, Алтай археологиясы, тілдер, мәдени бірегейлік және тарихи жады мәселелерін талқылады.

Бурабайда «Өр Алтай – түркілердің атамекені» конференциясы аяқталды: ғалымдар қандай шешімге келді

Конференция 24–26 қыркүйек аралығында Ақмола облысындағы Бурабай курорттық аймағында өтті. Оған Қазақстан, Ресей, Қырғызстан, Моңғолия, Өзбекстан, Түрікменстан, Түркия, Венгрия, Болгария, Бельгия, Ұлыбритания, Швеция, Германия және АҚШ зерттеушілері қатысты.

Qazaqstan.su бұған дейін форумның басталғаны туралы жазған болатын. Енді конференцияның қорытындылары белгілі болды.

Ғалымдар нені талқылады

Конференция жұмысы бес негізгі бағыт бойынша өтті: түркі өркениетінің тарихы, Еуразиядағы түркі тілдері, Үлкен Алтай археологиясы, этнография және мәдени бірегейлік, сондай-ақ тарихи білімді білім беру саласында пайдалану.

Пленарлық отырыста Ботай мәдениеті, түркі тілдерінің дамуы, Батыс Түрік және Хазар қағанаттарының сабақтастығы, сондай-ақ ежелгі түркілердің қаған билігі туралы түсініктеріне арналған зерттеулер ұсынылды.

Секциялық отырыстарда түркі мемлекеттерінің қалыптасуы, көне түркі жазуы, Үлкен Алтай аумағындағы археологиялық олжалар, өңір халықтарының этномәдени байланыстары және Алтын Орда мұрасы сөз болды.

Алтайдың түркі өркениетінің қалыптасуы мен дамуындағы орны да конференцияның негізгі тақырыптарының бірі болды.

Конференция қорытындысында қандай шешімдер қабылданды

Форум қорытындысы бойынша қатысушылар арнайы қарар қабылдады.

Құжатта әртүрлі елдердің ғылыми және білім беру ұйымдары арасындағы ынтымақтастықты кеңейту, бірлескен зерттеулер мен экспедициялар өткізу, сондай-ақ ғылыми жұмыстардың нәтижелерін білім беру материалдарын әзірлеуде пайдалану ұсынылды.

Тағы бір маңызды бағыт — Алтайдың тарихи-мәдени мұрасын, оның түркі халықтарының этногенезі мен түркі мемлекеттілігінің қалыптасуындағы рөлін кешенді түрде зерттеуді жалғастыру.

Қарарда сондай-ақ өшпенділік тілінен, ортақ тарихты теріс немесе конфронтациялық тұрғыдан түсіндіруден аулақ болу қажеттігі атап өтілді.

Конференция материалдарын жеке ғылыми жинақ ретінде шығару жоспарланып отыр.

Конференция Қазақстанда алғаш рет өтті

«Үлкен Алтай — түркілердің ата жұрты» конференциясы 2024 жылдан бері өткізіліп келеді.

Алғашқы екі форум Ресейдің Алтай Республикасында өткен болса, 2026 жылы конференция алғаш рет Ресейден тыс жерде — Қазақстанда ұйымдастырылды.

Форумды Қазақстанда өткізу жоспары бұған дейін де айтылған. Қасым-Жомарт Тоқаев қаңтар айында Ұлттық құрылтай отырысында жалпытүркілік өркениетті зерттеуге көбірек көңіл бөлу қажеттігін атап өткен еді.

Биылғы конференция қатысушыларына Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев пен Ресей президенті Владимир Путиннің құттықтаулары жеткізілді.

Тоқаев Алтайдың түркі әлемінің қалыптасуындағы маңызын атап өтсе, Ресей тарапы форумның халықаралық ғылыми ынтымақтастықты дамытудағы рөліне назар аударды.

Ұйымдастырушылар келесі, төртінші конференцияны Ресей аумағында өткізу жоспарланып отырғанын да хабарлады.